به سایت تخصصی دیابت بارداری جی دی ام دایت خوش آمدید. ما در این مقاله قصد داریم به موضوع دیابت و شیردهی بپردازیم. دیابت یعنی افزایش قند خون شما بیش از حد طبیعی؛ در این حالت بدن نمی تواند این قند افزایش یافته را به حد طبیعی خودش برگرداند.

حالا اگر تازه زایمان کرده اید و دیابت هم دارید ممکن است برایتان سوالاتی مطرح باشد: آیا بانویی که دیابت بارداری دارد می تواند شیردهی موفقی را تجربه کند؟ آیا دیابت روی شیردهی وی اثر گذار است؟ علائم دیابت در شیردهی چیست؟ و… جواب ها اینجاست!

احتمال دارد مقداری نگران باشید اما بدانید برای رفع این نگرانی باید اطلاعات خود را بالا برده و به آن عمل کنید. ما در مجله جی دی ام دایت سعی کرده ایم به انواع موضوعاتی که می تواند برایتان مفید باشد بپردازیم. اگر موضوعی را اینجا نیافتید فرم مشاوره دیابت بارداری را تکمیل کنید تا با شما تماس بگیریم.

میزان قند خون طبیعی در دیابت شیردهی

قند خون شما چه در زمان بارداری و چه در زمان شیردهی و حتی بعد از آن باید در یک محدوده طبیعی قرار گیرد. برای زمان ناشتایی این عدد حدود ۷۰ تا ۹۵ است و دو ساعت بعد از غذا باید حدود ۸۰ تا ۱۲۰ باشد. نکته مهمی که در شیردهی باید به ان توجه داشت این است که شیر دادن خودش باعث کاهش قند خون شما می شود و زمانی شیر دادن خوب هست که این کاهش قند خون متعادل باشد ولی اگر بیش از حد قندتان پایین بیاید باید حتما اقدامات لازم را انجام دهید.

بیشتر بخوانید: همه چیز درباره انسولین در دیابت بارداری

تاثیر دیابت بر شیر مادر

برای مادران شیردهی که دچار بیماری دیابت هستند یکسری سوالات و نگرانی هایی وجود دارد، ما در ادامه این مطلب از جی دی ام دایت به بررسی این سوالات می پردازیم:

– شیردهی با دیابت امکانپذیر است؟

تجربه مادران دیابتی نشان می‌دهد که شیردهی با دیابت منافاتی ندارد. البته ممکن است با چالش هایی همراه باشد ولی این بدان معنا نیست که از شیردهی در دیابت صرف نظر کنید. در صورتی که مبتلا به دیابت نوع یک یا دو هستید باید بدانید ممکن است در حین شیردهی قندتان افت کند و نیاز باشد در کنار خود چیزی شیرین مثل آبمیوه نگه دارید.

– شیردهی در دیابت خطرناک است؟

شیردهی در دیابت خطرناک نیست اگر حواستان به کنترل قند خونتان باشد. اگر قبل از شروع شیردهی میان وعده ی مناسبی بخورید می توانید یک شیردهی خوبی را تجربه کنید و صد البته از مزایای فراوان شیردهی استفاده کنید. شاید فکرش را هم نکنید که شیردادن به نوزاد چه تاثیرات شگفت انگیزی روی سلامتی شما و نوزادتان دارد.

• مزایای شیردهی برای مادر دیابتی: شیردهی می تواند خطر ابتلا به فشار خون بالا، سرطان پستان، سرطان تخمدان، پوکی استخوان و آرتریت را در شما کاهش دهد. همچنین اگر تغذیه درستی داشته باشید به شما کمک می کند وزن خود را در دوران شیردهی کاهش دهید و در آینده زندگی سالمتری را تجربه کنید. شیردهی یک تمرین واقعی برای بدن شماست! شیردهی شبیه حرکت روی تردمیل از شما انرژی می گیرد!
• مزایای شیردهی برای نوزاد: نوزادانی که با شیر مادر تغذیه می شوند در معرض خطر کمتری برای ابتلا به دیابت نوع 1 و اضافه وزن یا چاقی درآینده زندگی خود هستند که یک عامل خطر برای دیابت نوع 2 است. همچنین شیردهی احتمال ابتلا به آسم، اگزما، بیماری تنفسی، عفونت گوش و سایر مشکلات جدی سلامتی را در نوزاد متولد شده کاهش می دهد.

– شیردهی مادر دیابتی با سایر مادران متفاوت است؟

از لحاظ نحوه شیردهی مادران دیابتی تفاوت چندانی با سایر مادران ندارند. البته آن ها باید منظم تر غذا و مایعات مورد نیاز خود را دریافت کنند تا دچار افت قند خون نشوند. با وجود سطح مناسب قند خون، شما بهتر شیر می دهید. اگر دیابت دارید حتما از مشاوره کارشناسان تغذیه استفاده کنید تا مقدار مواد غذایی لازم برای خوردن را به شما پیشنهاد دهند.

– شیردهی مادران دیابتی باعث دیابتی شدن کودک می شود؟

شیردهی مادران دیابتی نه تنها باعث دیابتی شدن فرزندشان نمی شود بلکه احتمال ابتلا به دیابت در آینده زندگیش را کاهش می دهد! شما با هدیه شیر خود به نوزادتان او را در برابر بسیاری از مشکلات آینده مثل اضافه وزن و چاقی که زمینه ساز بیماری هایی مثل دیابت و فشار خون هستند واکسینه می کنید!

راهکار جلوگیری از افت قند خون مادر هنگام شیردهی چیست؟

اگر قبل از شیردهی یا در طول آن میان وعده مناسبی بخورید احتمال افت قند خون در شیردهی کاهش میابد. حالا اگر قند خونتان افت کرد از یک چیز شیرین مثل آبمیوه استفاده کنید. نکته مهم این است که اگر مبتلا به دیابت هستید قند خونتان را بگیرید و در صورتی که کمتر از ۷۰ بود از قاعده ۱۵-۱۵ استفاده کنید. اگر نمیدانید این قانون چیست مقاله افت قند خون در بارداری را مطالعه کنید.

چرا شیردهی در صورت ابتلا به دیابت بارداری مهمتر است؟!

شیردهی برای همه مادران و نوزادان فایده های بسیار دارد. با این وجود در صورت ابتلا به دیابت بارداری بسیار شیردهی مهمتر می شود! می دانید چرا؟ در ادامه علل آن را بررسی می کنیم.

– درمان افت قند خون نوزاد با شیردهی

اگر در دوران بارداری دیابت را تجربه کرده باشید این احتمال وجود دارد که نوزاد به هنگام تولد دچار افت قند خون شود ولی باز نگران نباشید. قند خون پایین نوزاد اغلب با شیردهی زودهنگام و تماس پوست به پوست با مادر بهتر درمان می شود.

– کاهش احتمال مبتلا شدن به دیابت نوع ۲

دیابت بارداری با اینکه غالبا بعد از زایمان بهبود می یابد ولی احتمال ابتلا به دیابت نوع دو را در آینده زندگی شما و نوزادتان را افزایش می دهد. یادتان باشد شما با شیردهی در صورت ابتلا به دیابت بارداری شانس مبتلا شدن به دیابت نوع دو را در آینده زندگی خود و فرزندتان کاهش می دهید.

مدت زمان شیردهی نیز بر احتمال ابتلا به دیابت نوع 2 تأثیر می گذارد. در یک مطالعه، شیردهی بیش از دو ماه خطر ابتلا به دیابت را تقریبا به نصف کاهش داد. شیردهی بیش از پنج ماه حتی باعث کاهش بیشتر این خطر شد. پس خود و نوزادتان را از این هدیه الهی محروم نکنید.

عوارض دیابت کنترل نشده بر شیردهی:

تا این قسمت در مورد مزایای شیردهی مادران دیابتی و سوالاتی که ممکن است برایتان پیش بیاید صحبت شد در ادامه عوارض دیابت کنترل شده بر شیردهی را بررسی می کنیم:

– کاهش قدرت مکیدن نوزاد

دیابت اگر کنترل نشود می تواند عوارضی را در شیردهی به همراه داشته باشد. مثلا ممکن است بخاطر دیابت کنترل نشده در بارداری دچار زایمان زودرس شوید. نوزادی که زود متولد می شود واکنش مکیدن کمتری خواهد داشت و این اتفاق می تواند شیردهی نوزاد را سخت تر کند.

– دیرتر به شیر آمدن مادر

نکته دیگری که امکان دارد اتفاق بیفتد این است که بدنتان دیرتر شیر تولید کند. شیردهی گاهی اوقات چالش برانگیزتر از حد انتظار است. اگر به گروهی از مادرانی شبیه به خود دسترسی دارید از ایشان کمک بخواهید. استفاده از منابع حرفه ای مانند مشاور شیردهی نیز می تواند در این زمینه خیلی به شما کمک کند.

– افزایش احتمال ابتلا به عفونت ها

بیماری دیابت را اگر کنترل نکنید باعث کم شدن مقاومت بدنتان نسبت به عفونتها می شود. عفونتهای قارچی میتواند سینه های شما را درگیر کند. همچنین احتمال عارضه برای نوزادتان وقتی قندتان کنترل نباشد بیشتر است. اینجاست که متوجه اهمیت توجه همزمان به دیابت و شیردهی می شوید.

بیشتر بخوانید: عوارض دیابت بارداری چیست و چه خطراتی دارد؟

درمان دیابت در شیردهی

اگر برای دیابت در شیردهی نگران هستید ادامه این مطلب را با جی دی ام دات همراه باشید تا با راه های درمان نیز آشنا شوید:

– تغذیه مناسب اولین گام دیابت و شیردهی

اگر حواستان به خورد و خوراکتان باشد هم می توانید به خوبی شیر بدهید و هم اینکه مراقب قند خونتان باشید. آیا می دانید چه چیزهایی باعث افزایش شیر شما می شود و کدامشان قند خونتان را بالا می برد؟

سوالات دیگری که باید جوابش را بدانید: شما چگونه و چطور غذا می خورید؟ آیا زمان غذا خوردن شما مشخص و منظم است؟ همه این موارد می تواند در بهبود وضعیت دیابت و شیردهی شما موثر باشد.

– نکات مهم تغذیه برای شیردهی

ماش به عنوان یک گزینه بسیار خوب در افزایش شیردهی می تواند به کنترل قند شما هم کمک کند. از طرف دیگر بخاطر داشتن فیبر، عاملی برای کنترل قند است. فقط یادتان باشد ۲۴ قبل از استفاده از حبوبات آنرا خیسانده و آبش را در غذا استفاده نکنید تا شیرتان نفاخ نشود!

مصرف آش و شوربا که در آن ها بلغور گندم بکار رفته هم می تواند باعث افزایش شیر شما شود. مصرف شیرافزاها اگر به درستی از آنها استفاده شود می تواند کارساز باشد. پس به صورت کلی شما باید به دیابت و شیردهی همزمان توجه کنید. موادی را استفاده کنید که هم باعث تولید شیر کافی شود و هم به کنترل قند خونتان کمک کند.

بیشتر بخوانید: برای درمان دیابت بارداری چه بخوریم+ راهنمای جامع

– پایش منظم دیابت در شیردهی

درمان دیابت در شیردهی قلق دارد! در مرحله اول سعی کنید به صورت مرتب تر و البته طبق نظر پزشکتان در بازه های زمانی مناسب قندتان را کنترل کنید. کنترل قند خون می تواند راهنمای بسیار مناسبی برای ادامه درمان شما باشد. اگر دیابت بارداری را تجربه کرده باشید لازم است ۶ تا۱۲ هفته پس از تولد کودکتان دوباره آزمایش بدهید.

– کنترل وزن کلید درمان دیابت در شیردهی

اگر به تناسب اندام خود اهمیت می دهید حتما بارها روی ترازو رفته اید چه قبل بارداری و چه بعد از آن! یادتان باشد وزن مناسب بسیار در سلامت آینده شما مهم است. شما درطول مدت بارداری مقداری چربی ذخیره کرده اید تا در دوران شیردهی از آن استفاده کنید. برای کنترل وزن خود این راه کمک کننده خواهد بود:

– شاخص توده بدنی:

اگر می خواهید دیابت خود را در زمان شیردهی کنترل کنید همین امروز خود را وزن و آن را ارزیابی کنید تا بدانید الان در چه وضعی هستید و باید به کدام سمت حرکت کنید. برای ارزیابی وزن بایستی از شاخص توده بدنی خود مطلع شوید. برای محاسبه شاخص توده بدنی یا BMI وزن خود (به کیلوگرم) را بر قد خود(به متر) تقسیم کنید و عدد حاصل را دوباره بر قد خود(به متر) تقسیم نمایید. عدد حاصل باید بین 19 تا 24/9 باشد. می توانید از ماشین حساب زیر هم استفاده کنید.

ماشین حساب شاخص توده بدنی ( BMI)

– درمان دارویی دیابت شیردهی

اگر دارویی را که برای کنترل دیابت در بارداری استفاده کردید به احتمال بسیار قوی در زمان شیردهی هم مجاز است لکن نظر نهایی با پزشک معالج شماست. دارو درمانی زمانی لازم است که قند خونتان با رعایت یک برنامه غذایی درست و انجام ورزش مناسب همچنان بالا باشد. اگر قبل از بارداری دیابت نوع یک یا دو داشتید و دارو مصرف می کردید به احتمال زیاد همچنان نیازمند دارو خواهید بود ولی بدانید بخاطر شیردهی میزان مورد نیازتان کمتر از قبل است.

انسولین از داروهای رایج دیابت است که ممکن است شما هم استفاده کنید. مصرف این دارو در شیردهی مجاز است. شما باید با نوع انسولین خود آشنا باشید که از چه نوعی است. اگر انسولین سریع الاثر باشد باید بلافاصله بعد از تزریق آن، از غذا استفاده کنید. پس مراقب باشید به هنگام مصرف غذا به آرام کردن بچه مشغول نشوید!! چرا که ممکن است قندتان بخاطر مصرف دارو و نخوردن به موقع غذا افت کند.

۵ توصیه مهم برای مادران مبتلا به دیابت در شیردهی

1. شیر دادن را در سریع ترین زمان ممکن پس از زایمان شروع کنید.
2. تا زمان جاری شدن شیر در سینه هایتان صبور باشید،
3. قبل یا در طول شیردهی به نوزادتان یک میان وعده بخورید. سعی کنید چیزی مثل آبمیوه نزدیک خود نگه دارید تا در صورت نیاز، قند خون خود را به سرعت افزایش دهید.
4. حتما مایعات زیادی بنوشید تا بدنتان دچار کمبود مایعات نشود،
5. اگر از داروهای کنترل دیابت استفاده می کنید سطح قند خون خود را هر بار قبل و بعد از شیردهی بررسی کنید.

نتیجه‌گیری

شیردهی یک فرآیند طبیعی است که به کودک شما کمک می کند تا زندگی سالم تری داشته باشد حتی اگر دیابت دارید میتوانید و باید برنامه ریزی کنید که حداقل شش ماه شیر دهید. دیابت بر شیرتان اثر نگران کننده ای ندارد اگر در انتهای بارداری دچار دیابت شده اید (دیابت بارداری) باید بدانید در غالب موارد بعد از زایمان این مشکل برطرف می شود.

در خصوص دیابت و شیردهی سوالات مختلفی مطرح است حتی برای مادرانی که الان دیگر به دیابت مبتلا نیستند. اینکه شما به جنبه های مختلف موضوع شیردهی و دیابت تسلط داشته باشید می تواند اثرات بسیار مفیدی برای سلامتی خود و نوزادتان به دنبال داشته باشد.

در صورتی که نیاز به مشاوره تخصصی در زمینه مشاوره دیابت بارداری دارید می توانید از مشاوره آنلاین دیابت بارداری در جی دی ام دایت استفاده کنید. ما در این مقاله جی دی ام دایت به مهمترین این سوالات از زبان مقالات معتبر، پاسخ داده ایم. شما باید سالم غذا بخورید؛ وزن خود را کنترل کنید و فعال تر باشید. اگر سوال دیگری درباره دیابت و شیردهی دارید همین جا از ما بپرسید.
همچنین اگر به دنبال راهکاری جامع برای مدیریت دیابت بارداری هستید، دوره “دیابت بارداری رو ضربه فنی کن” بهترین گزینه برای شماست. در این دوره، شما با اصول تغذیه سالم برای مادران باردار، اهمیت ورزش و روش‌های کنترل قند خون آشنا خواهید شد.

منابع: breastfeeding, diatribe.org

سوالات متداول

آیا دیابت مانع شیر دادن می‌شود؟

خیر. شیردهی برای مادران مبتلا به دیابت، هم امکان‌پذیر و هم مفید است. فقط باید قند خون به‌طور منظم کنترل شود تا از افت قند جلوگیری شود.

2. اگر هنگام شیردهی دچار افت قند شوم، چه کاری باید انجام دهم؟

اگر قند خونتان زیر ۷۰ است، از قاعده ۱۵-۱۵ استفاده کنید: ۱۵ گرم کربوهیدرات سریع‌الجذب مصرف کنید (مثل یک لیوان آبمیوه) و بعد از ۱۵ دقیقه مجدد قندتان را اندازه بگیرید.

3. آیا نوزاد من با شیر مادر دیابتی مشکلی پیدا می‌کند؟

خیر. شیر مادر نه‌تنها بی‌خطر است، بلکه از نوزاد در برابر دیابت نوع ۱، چاقی، عفونت‌ها و آلرژی‌ها محافظت می‌کند.

4. آیا داروهای دیابت در زمان شیردهی ایمن هستند؟

بیشتر داروهای دیابت مانند انسولین در دوران شیردهی بی‌خطرند، اما مصرف هر دارویی باید تحت نظر پزشک انجام شود.

5. آیا تغذیه خاصی باید رعایت کنم؟

بله. برنامه غذایی متعادل، سرشار از فیبر و مواد مغذی، با وعده‌های منظم در کنترل قند خون و افزایش شیر موثر است. حبوباتی مثل ماش یا بلغور، گزینه‌های خوبی هستند.